Final product accounting system reports and financial statements 

 Objective: Accounting system in which the process of collection, classification, recording, summarizing information and preparing reports and financial statements, accounting forms and specific models is performed. To beneficial owners and managers within the organization such as banks or Brvnsazmany, General Assembly intended or tax authorities can use this information. Therefore, no educated person, more so bookkeeper accountant. Because of reports of this group of people is not standard and not enough processing and account balance is greater. For example, an accountant can easily experiment between short-term assets and long-term difference is allowed or not know how foreign exchange transactions in record offices.

 Accounting as an information processing system, the raw data received financial, brings them in order.
 Final product accounting system reports and financial statements is based on individual decision-making stakeholders (managers, investors, government and …) is placed.
 Nature: A professional accountant, a financial manager in the future could be the organization or company could give management an idea of company resources Mvjvdsh in what ways to invest for optimum use of it or if the company needed a new financial resources based on financial director their academic knowledge can tell how will be financed. And the total of these activities outside the ability of an experimental accountant.
 "Accounting is an information system that Frahmkrdn information helps investors, creditors, managers and government better able than economic issues, to decide. For example, if a person wants to invest in a company, has an interest in that company and its financial position or results of operations in the years before the company knows. Issues that face financial reports are prepared by accountants.
 "Accounting for response to human needs is developed. Therefore, over time, and parallel to the expansion of economic activities and increasing its complexity, objectives and accounting methods to meet the information needs have been developed. Because individuals, companies and governments decide on the proper distribution of financial resources need to have reliable information to help accounting information can be obtained. On the other hand do one of the investment materials essential in the process of economic development and the supply of capital from investors as well, as much as possible are trying to serve the financial resources to hand to propel the lowest risk and have the highest yield. Following the investment risk will be estimated. Meanwhile, one of the fundamentals of the companies to calculate market risk, the use of information generated by the system is Hsabday.
 Accounting field, including fields that all three experimental groups of volunteers and technical mathematics, experimental sciences and humanities students accepted.maturity and readiness to participate in the labor market are.
 Results of the Research University, "Columbia" upon was that of the 70's after all successful companies, companies that have their principal financial education has had. Because of these decades later, has an important role information and the most important information, financial information that the effect of making many firms are heads.
 "Accountant job opportunities in a very broad and the lowest level to highest level in the covers. And yet in various universities, including governmental, non-profit and free, many students are taught in the accounting field, but the number of unemployed graduates in this field is less than the higher strings. As a small institution from the country's largest plants for at least the accountant preparing tax returns are required.
 Also, knowledge of accounting in the financial sector has wide application. Accounts to help because accounting is possible to determine the basis for calculating the amount of profit tax, both state and private companies are.
 Graduates in this field after graduation can be assigned different levels and branches of financial affairs are such that it is described:
 A) Accounting
 Future job, the labor market, income: It seems that graduates graduate programs in this field, more
 Graduates can in all businesses and institutions, whether public or private as an accountant working in the following branches are:
 Financial Accounting: in all commercial and non-profit companies and institutions.
 Accounting Technology: In all industrial and manufacturing companies.
 Governmental accounting: in all organizations and agencies operating as an accountant or accountant.
 Tax accounting: finance offices.
 Accounting insurance: insurance institutions.
 Accounting Bank: Branch and supervising banks.
 Accountants after a while employment in the financial management accounting can be commercial units, to role playing.
 B) audit Accounting graduate capable of accounting in the branches of a professional audit are employed. Professional employees of a classification audit in general are divided into two main groups:
 Internal auditors: this group of auditors, department employees are addressed, and the interface between the board and the company and its maturity as reported weekly, monthly or annually to the CEO and board offer. The group of auditors operating entity within the handle.
 Independent auditors: The group of auditors, who are working in auditing institutions are based on contracts between companies or organizations with these institutions, accounting operations and financial entity based on the principles and accounting standards examined and give its report General Assembly of shareholders offer. Liaison between the independent auditors and company owners are the company board.
 Currently in Iran, the accounting organization as a government agency, the largest institution in addition to its accounting and auditing other public and private institutions are working.
 Capabilities required and recommended: Having a degree in accounting from sham mathematics is important. For this reason, students in the field of mathematics are more successful in this field. Of course this does not mean that human science students to study in the field of accounting, but not try to be good mathematical knowledge and have the minimum average.
 Also, an accountant must report their work could well provide. Therefore, the dominant Persian literature and writing is good. This feature, especially in this field means higher levels of accounting and financial management is important.
 Test three experimental groups as the most important lesson math lesson in this field has four coefficients.
 Accounting students must be honest and confidante in the future because all the documents of an organization holds and if a person with a confidante and general ethical Ltmat not much to that company and ultimately brings into the community. This issue is of great importance, especially in the audit because the auditor that if a duty to investigate reports of a financial organization to confirm accuracy and it is responsible, honesty and courage not to do so is to express problems, administrative and financial Nabsamanyhay could trigger a society calls.
 Finally, an Accountant to succeed in this world full of competition and change must be innovative, creative, be patient and disciplined.
 Interest and financial analysis, the accounting student success is.
 Status of the study in the sections above:
 Ph.D. possibility to continue studying there.
 Consider a graduate working in this field:
 Students in this field must endure hours of work behind a desk and chair and dealing with numbers and figures have to be. Must also be accurate to conclude regular numbers not suffer. "
 Status of the country needs in this field now:
 Accountants and effective training company in acquisition of accurate and reliable financial information, analysis and information for sustainable development in the country such as Iran is of great importance. Because there accurate information, raise confidence, timely and relevant economic activities, is not only necessary but vital. In addition, financial information derived from economic activities that are reported by the accounting systems can be predicted from distractions, loss of economic resources and disrupt economic development programs to prevent.
 About Dr. Saghafi also says: "Because this string class and the teacher only needs Unfortunately, in recent years, many cities that even a remote expert accountant no strings using accounting professors, and runs Kmtjrbh university graduates Hsabdarany inefficient results above are unable to attract the labor market are. Of course, what was said to apply to graduates of this field is not strong because every investor and every credit institution or credit for investment needs to accountants. "
 Complementary points:
 A few years ago when Mr. D. President of Iran took over the plants with Akhmhay in the figures and faces sullen workers rights that was 6 months and had not much hope of a new president did not. But a new president who was a graduate with strong management accounting and their right not only the desired factory saved from bankruptcy, but now the factory is one of the best plants of its products are exported and is now working method President mentioned as a new method is taught in universities.
 Read what the real person's story is one of the country's factories

Reporting the organization’s financial history, again as of some point in time, now has the possibility of telling us something we did not know. …. Fundamentally, then, we view accounting as having the potential to tell us something, yes, something about the organization’s financial history, that we did not now ….. An interest in the organization’s history is an interest in solving a resource allocation problem. The organization’s history carries “information” to this as yet unspecified but broadly interpreted resource allocation exercise. (p. 3).

The role of information is reducing uncertainty. Information tells us something, reduces uncertainty; and in some way, by reporting an organization’s financial history, the accounting system has the potential to tell us something we did not know about that organization (p. 3).

Surely accounting is a formal financial measurement system. It uses a unit of account (e.g., dollars) and reports measures of accounting stocks on the balance sheet and accounting flows on the income statement. … Viewed so, the formal financial measurement system is designed to record the organization’s financial history as it marches through time (p. 4).

A popular idiom is that accounting is, or should be, designed to measure value. Ideally, the argument goes, assets would be stated at fair value, income would be a fair and true measure of economic accomplishment relative to the net asset base employed, and so on. In this way, the organization’s history is expressed in terms of a periodic stock—a stock of well- measured value-and associated flow-a flow of well-measured changes in value or income (p. 4).

Once market structure departs from the textbook extreme of a perfect and complete set of markets, the very notion of a well-defined concept of value disappears. At that point, price guides are not available for all activities. Real estate, problematic liabilities, specialized capital equipment, and privately placed financial instruments are illustrative. In each case there is simply no well-functioning market whose current price can be relied upon as an indicator of value. Thus, the independent guideline for the accounting valuation has vanished. ...We hasten to add that if valuation is the purpose, accounting is an abject failure on a worldwide basis. Economic and accounting values, where we have data, are virtually never well aligned.

The information perspective, the notion that accounting is designed to provide information, views accounting as using the language and algebra of valuation but for the purpose of conveying information. The distinction between the two views is subtle but profound.

The distinction between the two views is subtle but profound. The “measure value” approach stresses the importance of a formal measurement system that well measures value. The “information content” approach stresses the importance of a formal measurement system that well conveys information.

The value school, then, views the task as one of reasonably well approximating value, of designing a financial measurement system that will measure value. The information content school, by contrast, views the financial measures as measures of informative events, not of value. What is being measured, then, differs in a most fundamental sense for the two approaches. For example, the value school would treat income as well measured if that measure corresponded well with some (vague) notion of fair, true, or economic income. The information school would treat income as well measured if that measure corresponded well with some underlying event structure we wished to communicate.

Accounting theory, then, deals with accounting choices. Even here, though, the path to be taken is not unique, so it is imperative that we lay out our approach at the outset. We view accounting as a provider of information. Accounting theory, it then follows; deal with accounting choices from an information perspective.

Accounting uses the language and algebra of valuation to convey information (p. 34).

The difficulty is that economic forces compel the firm to jointly produce a variety of products, so the firm’s cost is not separable. We cannot divide or apportion its cost among the various products.

Accounting, as we know, provides a listing of resources and obligation-the balance sheet-and a measure of accomplishment-the income statement. … It is natural, indeed temping, to treat the accounting measures as pragmatic version of their economic counterparts.

The information content perspective stresses the idea that accounting is a source of information; one, we hasten to add, that uses the language and algebra of valuation to convey its information. … The information content perspective stresses accounting’s role as a source of information. To provide information means it is possible to become better informed, to learn something we did not yet know. In turn, being able to become better informed means we were initially less informed, that uncertainty was present.

The information content theme stresses accounting as a source of information, but information and resource allocation go hand in hand. Information is useful to the extent that it improve the allocation of resources. This implies we must associate the information with specific resource allocation issues.
We will eventually (in later chapter) treat the accounting source as one that help as one that helps ensure the reporting integrity of other sources.

If we envision the market price as being determined by some process that is approximated by our valuation model and if the accounting value is likewise determined by some process that is approximated by our accounting model, this anecdote suggests that the economic side of the comparison uses information either more aggressively than or, more to the point, access information that is unavailable to the accounting system (p. 201).


Generally each unit for planning and economic policy ahead, accounting information and reports to examine and because accounting information itself is not usable and must be registered and classified in the form of summary financial statements be.

For registration information, each of the activities of accountants financial analysis and placed after the classification of items recorded on the accounting equation must determine, then the items recorded in the form of quantifiable numbers, then the money Summary At this stage, are combined and accounts ledger reports provide information that most people who need these results to continue their activities need to simply and gives a summary. These reports in terms of accounting financial statements say that most of them can balance sheets, profit and loss form, noted as the rights of capital owners.

Classification of Accounts

Accounts in different institutions, are used, based on institute activities, large and small, the type of component to component information that managers and other users of the results of the accounting system and require ... Different. Overall, the various accounts that an institution may be used, can be divided into five groups:

Department of Treasury accounts, such as: cash, accounts receivable, receivable documents, inventory and ...

Group liability accounts, such as: solvency accounts, documents, solvency, solvency rights, debt and ...

Group accounts related to the rights of investors, such as: capital account and account

Group revenue accounts such as: income from sale of goods or services, and rental income ...

Group accounts costs such as: rights fees, advertising costs, rental costs and ....

+ تدوین  چهارشنبه بیست و یکم فروردین 1392ساعت 22:39  توسط   | 



کنترل داخلی

هر سیستم یا مجموعه ای از کنترل ها اعم از مالی و غیر مالی که برای دستیابی به اطمینانی منطقی از تحقق موارد زیر بر قرار می شود:

1.     اثر بخش و کارآمد بودن عملیات

2.     قابل اتکا بودن اطلاعات مالی و گزارشگری آن

3.     رعایت قوانین و مقررات


دلائل استفاده از سیستم کنترل داخلی

1.     واحد های اقتصادی هم از لحاظ اندازه و هم از لحاظ پیچیدگی فعالیت چنان رشد میکنند که کنترل مستقیم و انفرادی آنها نا ممکن میشود. از این رو کنترل های داخلی برای اعمال مدیریت و سرپرستی در راستای برنامه های استراتژیک ضروری است .

2.     واحد های اقتصادی دارای الزامات قانونی میباشند که باید به آنها عمل شود . از این رو باید کنترل های داخلی لازم را برای شناسایی و کنترل میزان رعایت این گونه الزامات قانونی برقرار نمایند .


عناصر تشکیل دهنده کنترل داخلی

1.     بررسی موثر و کارآمد توسط مدیریت غیر اجرایی

2.     وجود سیستم کنترل مدیریتی شامل تعیین و تدوین هدف ها و برنامه ها – نظارت و سرپرستی یا کنترل مسائل مالی و همچنین اقدامات پیشگیرانه و اصلاحی

3.     وجود سیستم ها و روشهای کنترل مالی و عملیاتی شامل محافظت از دارایی ها – تفکیک وظایف – روش های صدور مجوز و تصویب و سیستم های اطلاعاتی

4.     وجود یک واحد حسابرسی داخلی که طبق اصول و استاندارد های حسابرسی داخلی فعالیت کند


هدفهای کنترل داخلی و حسابرسی داخلی

سیستم کنترل داخلی به منظور اطمینان یافتن از موارد زیر استقرار می یابد :

1.     اعمال شدن سیاست ها و خط مشی های سازمان

2.     شناسایی و شناساندن اصول و ارزشهای سازمان

3.     رعایت قوانین و مقررات

4.     دقیق و قابل اعتماد بودن صورت های مالی و سایر اطلاعات منتشر شده

5.     مدیریت کارآمد و اثر بخش نیروی انسانی و سایر منابع


هدف حسابرسی داخلی کمک به مدیریت است تا اطمینان یابد کلیه موارد بالا به همان گونه که باید اجرا یا رعایت میشود.


تعریف حسابرسی داخلی

وظیفه ارزیابی مستقلی است که توسط مدیریت سازمان برای بررسی سیستم کنترل داخلی ایجاد میشود . حسابرسی داخلی کفایت سیستم کنترل داخلی را از لحاظ اثر بخش و کارآمد بودن استفاده از منابع سازمان آزمون ارزیابی و گزارش میکند .

حسابرسی داخلی چگونه سازمان را یاری میکند:

حسابرسی داخلی مدیریت را در انجام دادن مسئولیت ها و وظایف خود از طریق تقویت کنترل های داخلی یاری میکند. حسابرسی داخلی میتواند:

1.     نقش بازدارنده را در برابر سوء استفاده کنندگان احتمالی داشته باشد

2.     کنترل را در جهت پیشگیری یا آشکار کردن تقلب و اشتباه بهبود بخشد

3.     با انجام دادن حسابرسی داخلی تقلب ها را کشف کند

4.     با شناسایی موارد اتلاف منابع و عدم کارایی سبب صرفه جویی شود


تفاوت حسابرس داخلی و حسابرس مستقل

1- تفاوت در رابطه با استفاده از حسابرسی داخلی و مستقل

حسابرسی مستقل معمولاً یک ضرورت قانونی است و مدیریت سازمان آن را بوجود نمی آورد ولی حسابرسی داخلی ارزیابی مستقلی است که توسط مدیران سازمان ( احتمالاً در اجرای یک الزام قانونی ) بوجود می آید.

2- تفاوت از نظر هدف های اصلی

هدف اصلی حسابرسی مستقل اظهار نظر در این مورد است که صورتهای مالی به درستی تنظیم شده است و وضعیت سازمان را به نحوی مطلوب نشان میدهد و دارای اشتباه و تحریف با اهمیت نیست . هدف اصلی حسابرسی داخلی بررسی تمامی سیستم کنترل داخلی میباشد.

3- تفاوت در رابطه با بررسی کنترل های داخلی

حسابرسی مستقل ممکن است در مورد سیستم کنترل داخلی نیز اظهار نظر کند اما این اظهار نظر به کنترلهایی محدود میشود که حسابرسان آن را به عنوان بخشی از کار خود مورد ارزیابی قرار داده اند ولی حسابرسی جامع کنترل های داخلی از وظایف حسابرسان داخلی میباشد.

4- تفاوت در رابطه با نوع همکاری با موسسه

حسابرسی داخلی در استخدام شرکت بوده و مستمراً با مدیریت همکاری دارد در حالی که حسابرسی مستقل فقط به موجب قرارداد وارد شرکت میشود.

5- تفاوت در رابطه با مسئولیت

مسئولیت حسابرسی مستقل عموماً در برابر اعضاء مجمع عمومی یا صاحبان سهام بوده در حالی که حسابرسی داخلی در برابر دستگاه مدیریت جوابگو میباشد.

6- تفاوت دامنه بررسی ها

حسابرسی مستقل تحقیق خود را صرفاً از نظر مالی انجام داده و رضایت وی از درستی سود و زیان و اصالت و صحت اسناد و مدارک مالی و سیستم کنترل های داخلی عموماً وی را قانع ساخته و به ابراز عقیده حرفه ای در باب حساب های نهایی اکتفا میکند در حالی که حسابرسی داخلی خط و مشی و سیاست مدیریت را در تمام جنبه های سازمان اعم از مالی و غیر مالی دنبال مینماید.

7- تفاوت در نحوه رسیدگی

نحوه رسیدگی حسابرسان مستقل به عملیات شرکت های بزرگ بخصوص با توجه به زمان محدود متکی بر تست و چک بوده و عملاً نمیتوانند آنچنان که حسابرسان داخلی به آزمایش و بررسی حسابها و مدارک و اطلاعات می پردازند در جزئیات وارد شوند.


استقلال حسابرس داخلی

عامل اصلی برای توانمند بودن حسابرسی داخلی استقلال آن است . مدیریت باید این عامل را به رسمیت بشناسد و با تامین جایگاه مناسب حسابرسی داخلی در ساختار سازمانی نسبت به استقلال واحد حسابرسی داخلی اطمینان دهد.

عملکرد حسابرسی داخلی باید چنان باشد که به روشنی نشان دهد حسابرسی داخلی تحت تاثیر هیچگونه اعمال نفوذ غیر مسئولانه نیست که بتواند دامنه رسیدگی یا کار آن را محدود یا تغییر دهد یا بتواند در تصمیم گیری آن درباره ی محتوای گزارشهایی که به مدیریت ارائه میشود بطور قابل ملاحظه ای اثر گذارد .

اگر حسابرسی داخلی در سیستم یا روشی حضور نداشته باشد و آن سیستم یا روش بدون هرگونه خللی به فعالیت خود ادامه دهد آزمونی است برای تشخیص استقلال واحد حسابرسی داخلی . در حالی که اگر حسابرسی داخلی بطور روزمره درگیر سیستم یا روش باشد جزئی از سیستم محسوب میشود و نسبت به آن سیستم استقلال نخواهد داشت .

استقلال حسابرسی داخلی به شکل های زیر محقق میشود:

1- استقلال از لحاظ دسترسی

رئیس حسابرسی داخلی باید به مدیریت ارشد سازمان شامل مدیر عامل و هیئت مدیره و بررسی کنندگان غیر اجرایی سازمان دسترسی مستقیم داشته باشد و بتواند آزادانه به آنان گزارش دهد .

2- استقلال از لحاظ گزارشگری

رئیس حسابرسی داخلی باید بتواند گزارشهای خود را بدون حذف مطلبی و با نام و امضاء خود ارائه دهد .

3- استقلال از لحاظ فعالیت های سازمانی

حسابرسی داخلی باید نسبت به کلیه سیستم های مالی و اداری سازمان استقلال کامل داشته باشد . درگیر شدن حسابرسی داخلی در سیستم های اجرائی و برنامه های سازمان باید به موارد زیر محدود شود :

1.     ارائه پیشنهاد در ارتباط با ایجاد کنترل های داخلی برای موارد تجدید نظر در سیستم ها یا پروژه های موجود یا طراحی سیستم های جدید یا ایجاد پروژه های جدید .

2.     ارزیابی کنترل های پیشنهادی برای پروژه های خاص

3.     ارزیابی کنترل های موجود سیستم ها و فرایند تصمیم گیری .

واحد حسابرسی داخلی نباید مسئول استقرار سیستم های جدید باشد یا درگیر کارهایی شود که معمولاً ملزم به بررسی آنهاست .

1.     استقلال از لحاظ رای: حسابرسی داخلی باید بدون هرگونه جانب داری با مسائل برخورد کند و از چنان جایگاه سازمانی برخوردار باشد که بتواند بیطرفانه تصمیم گیری و نظر و پیشنهاد های خود را ارائه کند .


دامنه حسابرسی داخلی

دامنه حسابرسی داخلی اغلب به اشتباه منحصر به موضوعات مالی تصور میشود . اما با توجه به هدف حسابرسی داخلی دامنه حسابرسی داخلی همه ی جنبه های کنترل داخلی را اعم از مالی و غیر مالی در بر میگیرد.

تاکید حسابرسی داخلی بر هر کنترل خاص نشانه ی میزان خطر و زیانی است که متوجه سازمان میشود . زیان های مالی میتوانند از ضایعات – سهل انگاری – کلاه برداری یا موارد دیگر ناشی شود . با اینکه خطر زیان مالی بسیار با اهمیت است اما این تنها خطری نیست که حسابرسی داخلی به آن توجه دارد برای مثال خطر تبلیغات منفی میتواند خسارت های جبران ناپذیری به سازمان وارد کند . برخی از سیستم های اصلی که زیر پوشش حسابرسی داخلی قرار میگیرد به شرح زیر است :

1.     سیستم های مالی :

•         حسابداری مالی

•         حسابداری مدیریت و بودجه

•         پیش بینی ها و برنامه ریزی تجاری

•         حقوق و دستمزد

•         روشهای پرداخت های نقدی

2.     سیستم های مدیریت :

•         برنامه ریزی استراتژیک

•         کنترل عملیات

•         ارزیابی سرمایه گذاری ها

•         مدیریت سیستم های اطلاعاتی

•         کارکنان و سیستم های منابع انسانی

3.     سیستم های عملیاتی :

•         استخدام کارکنان

•         اجاره محل

•         مدیریت برگزاری سخنرانی ها و سمینار ها


وظایف حسابرس داخلی

هر سیستم کنترل داخلی میتواند از بخش های زیر تشکیل شده باشد :

•         کنترل داخلی صندوق و بانک

•         کنترل داخلی بودجه و هزینه

•         کنترل داخلی خرید

•         کنترل داخلی حقوق و دستمزد

•         کنترل داخلی انبار داری

وظیفه حسابرسی داخلی ارزیابی و کنترل کفایت سیستم کنترل داخلی است . لذا برای هریک از قسمت های کنترل داخلی برنامه رسیدگی برای حسابرسی داخلی نیز وجود دارد .

برای مثال کنترل داخلی صندوق و بانک و برنامه رسیدگی آن به صورت زیر میباشد :

کنترل داخلی صندوق و بانک

•         محل خزانه و صندوق می بایستی کاملاً محفوظ و از جهت دستبرد ها دارای حفاظ مطمئن باشد

•         بجز رئیس خزانه داری و صندوقدار اشخاص دیگری به خزانه و صندوق دسترسی و رفت و آمد نداشته باشند

•         تغییر کلید ها و رمز قفل گاوصندوق هر چند وقت یک بار باید انجام شود

•         هر چند وقت یک بار بطور غیر متداول وجوه نقد و اوراق بهادار در حضور صندوقدار و رئیس خزانه شمارش و ثبت گردد و علل مغایرت بررسی شود.

•         صورت مغایرت بانک در فواصل معین توسط صندوقدار تهیه و کنترل گردد

•         اقلام دریافت و پرداخت صندوق بایستی روزانه ثبت گردد

•         انجام هرگونه دریافت باید در مقابل برگ رسید صورت گیرد

•         میزان پرداخت مبلغ چک در مسئولیت رئیس امور مالی و مدیران و غیره باید تعیین شود

•         امضا های مجاز جهت امضای چک باید رسماً ابلاغ شده باشد

•         گردش ادواری کارکنان خزانه و صندوق

•         پرداخت در خصوص کالا ها و اقلام تنخواه گردان باید با اطمینان از انجام و اثبات رسید کالا و خرید اقلام تنخواه باشد

برنامه رسیدگی صندوق و بانک

الف) اهداف:

1.     حصول اطمینان نسبت به صحت سیستم و کفایت کنترل های داخلی

2.     موجودی نقدی و بانکی نگهداری شده انعکاس حقیقی حساب های دفتر کل میباشند

3.     عملیات حسابداری دقیق و مطمئن بوده و فوراً در دفاتر مربوط ثبت میشود

4.     دریافت و پرداخت و نگهداری وجوه نقد و اوراق بهادار بر طبق روشها و آئیننامه های شرکت انجام گردیده باشد

ب) اعمالی که حسابرسی داخلی برای رسیدن به اهداف فوق انجام میدهد :

1.     شمارش وجوه نقد و اسناد بهادار و تطبیق موجودی های بانک

2.     حسابرسی پایان سال مالی وجوه نقدی و بانکی

3.     بررسی دریافت ها و پرداخت های صندوق و بانک

4.     بررسی اسناد خزانه و ضمانت نامه ها

5.     رسیدگی به تنخواه گردان ها


+ تدوین  چهارشنبه بیست و یکم فروردین 1392ساعت 22:28  توسط   | 


رسواییهای مالی که برای شرکتهای سهامی بزرگ کشور ایالات‌متحد رخ داد، ناشی از حساب‌آرایی1 است. این رسواییها تاثیر بسیار ژرفی بر نهادهای مالی آن کشور و در پی آن بر بازارهای مالی سایر کشورهای صنعتی گذاشت. هدف این نوشتار، تعریف اصطلاح جدید «حساب‌آرایی» و بررسی عوامل و شیوه‌های ایجاد آن است (دستگیر ،1381).
حساب‌آرایی پدیده نوینی نیست. ردپای آن را می‌توان در اوایل قرن نوزدهم جستجو کرد که ابتدا به‌شکل هموارسازی سود و سپس به‌صورت ایجاد اندوخته‌های پنهان ظاهر شد. هپ ورث (Happ Verth) نخستین کسی بود که هموارسازی سود2 را به‌عنوان یک رفتار مطرح کرد. از نظر او، هموارسازی سود عملی فلسفه‌آمیز و رندانه است که در محدوده اصول و استانداردهای حسابداری صورت می‌گیرد (گودرزی، 1387).

1- گـریفیس (Griffiths, 1986) به‌عنـوان یک روزنامه‌نگار تجاری معتقد است که حساب‌آرایی، عملی حیله‌گـرانه و نامطلوب است. این بزرگترین حیله از زمان حیله اسب تروآ تا کنون است؛ یک فریب‌کاری که دارای ظاهری کاملا قانونی است.
2- حساب‌آرایی به آن دسته از صورتهای مالی اطلاق می‌‌شود که ارقام مندرج در آن با توجه به مزیتها، ضعفها و یا روزنه‌های قانونی و همچنین ضعف و نبود استـــانداردهای حسابداری، مورد دستکــاری و تغییر قرار گرفته است (Naser, 1993).
3- آمات، پروفسورحسابداری دانشگاه بارسلون اسپانیا و دیگران (Amat et al., 1999)، به‌عنوان پژوهشگران حسابداری و اقتصاد، در مقــاله‌ای اقتصادی که در سال 1999 تحت عنوان «اخلاق و حساب‌آرایی» منتشر کردند، این پدیده را این‌گونه تعریف می‌کنند:
“حساب‌آرایی به فرایندی اطلاق می‌شود که حسابداران به‌وسیله آن از دانش خود و رویه‌های حرفه حسابداری جهت دستکاری ارقام مندرج در گزارشهای مالی و حسابهای واحد تجاری استفاده می‌کنند.”
4- یکی از جدیدترین تعریفها از حساب‌آرایی در ماه مه 2010 به این شرح انتشار یافت:
“حساب‌آرایی فن تولید و نمایش حسابهای مالی به‌صورت غیرمنصفانه است. گاهی اوقات حسابداران و بنگاههای تجاری باعث می‌شوند که حقایق به‌طور منصفانه نشان داده نشوند. آنان جهت دریافت پاداش، تصویری مطلوب از سوداوری شرکت را به نمایش می‌گذارند؛ و یا در زمان دیگری با توجه به موقعیتهای خاصی ممکن است شرکت را زیانده جلوه دهند. آنها می‌توانند با استفاده از این فنون، یک ترازنامه سالم را بیمار و ترازنامه بیماری را سالم نشان ‌دهند. حتی در برخی مواقع حسابرسان نیز در هنگام رسیدگی و انجام نمونه‌گیری در این خصوص، با شکست مواجه شده و نمی‌توانند مشکلات را تشخیص دهند. حساب‌آرایی در اغلب مواقع می‌تواند باعث فریب دادن حسابرسان و قانونگذاران شده و آنان را به اشتباه بیندازد. برای مثال، می‌توان به واقعه شرکتهای انرون، ورلد کام و شرکت مدوف اشاره کرد.”3
5- حساب‌آرایی که آن ‌را حسابداری جسورانه نیز می‌نامند، به‌طور معمول باعث تغییر در ارقام مندرج در صورتهای مالی می‌‌شود. این کار از نظر ظاهری کاملاً قانونی و منطبق با استانداردهای حسابداری به‌نظر می‌رسد؛ در صورتی‌که واقعیت امر چیز دیگری است.
یکی از هدفهای حساب‌آرایی، نمایش غیرواقعی سود است. در این راستا از ترفندهایی نظیر تامین مالی برون‌ترازنامه‌ای، شناسایی بیشتر درامدها و دیگر عوامل اغراق‌آمیز استفاده می‌شود.
فنون حساب‌آرایی با توجه به گذشت زمان در حال تغییر هستند. هنگامی‌که یک استاندارد حسابداری جهت سد کردن راه حساب‌آرایی تغییر می‌کند، آن فنون نیز دستخوش تغییر می‌‌شوند. حتی با وجود تغییر در استانداردهای حسابداری، باز هم فرصتهای جدیدی برای به‌کارگیری حساب‌آرایی وجود دارد4.
6- در حساب‌آرایی، گزارشگر بدون زیر پا گذاشتن اصول و موازین و استانداردهای حسابداری و تنها با استفاده از نبود استانداردها، قوانین مالیاتی و مقررات مالی در زمینه انجام یک رویداد مالی، اقدام به ارائه تصویر نادرست و دلخواه مدیران از شرکت می‌کند (دستگیر، 1381).
برای مثال، شرکت نفتی انرون که بزرگترین شرکت فعال در بخش انرژی در جهان بود و از سالهای 1999 تا 2000 در میان بهترین شرکتهای امریکایی قرار داشت و انتخاب اول هر سرمایه‌گذار بالقوه‌ای بود، در کمتر از 3 سال به نابودی کشیده شد؛ یا شرکت ورلدکام که به‌عنوان یکی از بزرگترین شرکتهای مخابراتی جهان شناخته شده بود، در مدت کوتاهی شاهد سقوط سنگین سهام خود از 100 دلار به زیر 10 سنت گردید.
سقوط انرون، ورلدکام، بانک لمن برادرز و شرکت مدوف تنها نمونه‌هایی از این شرکتها هستند که به‌دلیل بزرگی و وسعت عملیات، در صدر خبرهای اقتصادی قرار گرفتند. آنها تنها نوک کوه عظیم یخی را که از زیر آب سر برآورده بود، به ما نشان دادند، ولی عمق فاجعه به مراتب بیش از آن بود.

زمینه‌های لازم برای حساب‌آرایی
بااستانداردهای حسابداری به‌دلیل اعمال نفوذ گروههای ذینفع از طریق پشتیبانی سیاسی و سایر شیوه‌های پیشبرد مقاصد خود، هر قدر هم به‌ظاهر محکم و اساسی تنظیم شود، باز هم جای مانوور را باز می‌گذارد؛ به‌طوری‌که حسابداران می‌توانند ضمن رعایت صوری این‌گونه استانداردها و مقررات مالی، روح آنها را در عمل به‌کار نگیرند. بنابراین، همیشه تدوین‌کنندگان استانداردهای حسابداری از استفاده‌کنندگان آن عقبترند (Mcbarnet, 1998).
ناصر (Naser, 1993) در تحقیقات خود به این نکته پی برد که نظام حسابداری در کشورهای آنگلوساکسون با توجه به اینکه آزادی بیشتری در امر انتخاب در روشهای حسابداری نسبت به الگوی هماهنگ اروپا دارد، یک محیط مناسب جهت انجام حساب‌آرایی است.

انواع روشهای حساب‌آرایی
حساب‌آرایی اغلب به روشهای مختلفی (از قبیل تنظیم معاملات، استفاده زیاد از براوردهای حسابداری، استفاده از اقلام تعهدی اختیاری و...) قابل اجراست. اما به‌طور کلی در دو طبقه زیر قرار می‌گیرد:
الف- هموارسازی سود
به‌طور کلی هموارسازی سود عبارت است از اعمال نظر مدیریت شرکت در تقدم و تاخر ثبت حسابداری هزینه‌ها و درامدها و یا به حساب گرفتن هزینه‌ها و یا انتقال آنها به سالهای بعد؛ به‌طوری که باعث شود تا روند سود شرکت در طول چند سال مالی متوالی، تغییرات عمده‌ای نداشته باشد.
هموارسازی سود به رفتار آگاهانه‌ای اطلاق می‌شود که به‌منظور کاهش نوسانهای دوره‌ای سود شکل می‌گیرد. این عمل که با انگیزه‌های متفاوتی انجام می‌شود، می‌تواند کیفیت سود را به‌شدت تحت تاثیر خود قرار دهد. پژوهشگران اغلب بر این باورند که سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند در شرکتهایی سرمایه‌گذاری کنند که از یک روند ثابت سوداوری برخوردار باشند. همچنین، سرمایه‌گذاران معتقدند شرکتهایی که سودهای پر نوسانی را گزارش می‌کنند، دارای ریسک بیشتری نسبت به شرکتهایی هستند که سودهای هموار گزارش می‌کنند، یکی از انگیزه‌های هموارسازی سود، افزایش بازده است (نورانی، 1382).
هموارسازی سود به‌عنوان کاهش آگاهانه نوسانهای سطح سود تعریف می‌شود؛ به‌گونه‌ای که سود شرکت عادی به‌نظر برسد (Barnea et al., 1976).
مهمترین انگیزه هموارسازی سود، اعتقاد به این باور است که شرکتهای دارای روند سود مناسب که سود آنها دچار تغییرهای عمده‌ای نمی‌شود، نسبت به شرکتهای مشابه ارزش بیشتری دارند.
هموارسازی سود باعث بالا رفتن ارزش سهام شرکت در بورس اوراق بهادار و جذب سرمایه‌گذاران بالقوه برای این قبیل واحدهای اقتصادی می‌‌شود.
مهمترین پیامد هموارسازی سود، کاهش «کیفیت سود‌یا‌زیان» است. کیفیت سود را می‌توان به سه دسته «پایداری سود»، «سطوح ارقام تعهدی» و «سود منعکس‌کننده‌ معاملات اقتصادی مربوط»، تقسیم کرد. پایداری سود به معنی تکرارپذیری (استمرار) سود جاری است. هر چه پایداری سود بیشتر باشد، یعنی شرکت توان بیشتری برای حفظ سود جاری دارد و فرض می‌شود کیفیت سود شرکت نیز بالاتر است (سود خالص باید ناشی از فعالیتهای عملیاتی باشد). سطوح ارقام تعهدی نیز با کیفیت سود رابطه معکوس دارد؛ زیرا هر چه میزان ارقام تعهدی سود بیشتر باشد، کیفیت سود شرکت کاهش می‌یابد. همچنین، هر چه سود حسابداری که گزارش می‌شود منعکس‌کننده معاملات واقعی اقتصادی مربوط باشد (سود خالص نباید ناشی از فعالیتهای غیرعملیاتی باشد)، به‌همان اندازه کیفیت سود نیز افزایش می‌یابد (Mc Nichals, 2002).
کیفیت سود، معیاری بسیار مهم برای نشان دادن سلامت مالی واحد تجاری به‌شمار می‌رود. تاکید بیش از حد بر سود بیانگر آن است که بازار به آخرین قلم اطلاعات صورت سودوزیان توجه بیشتری دارد و سایر شاخصهای ارزیابی عملکرد را در بیشتر مواقع نادیده می‌گیرد (Bellovary, 2005).
معیارهای ارزیابی کیفیت سود عبارتند از:
• سطوح ارقام تعهدی،
• پایداری سود،
• معاملات اقتصادی مربوط،
• پیش‌بینی‌پذیری سود،
• مربوط بودن سود به ارزش سهام،
• محافظه‌کارانه بودن سود (نبود اطمینان نسبت به آینده به‌دلیل نبود اطمینان در مورد فرایند تخصیص و براوردهای نامطمئن)،
• وجود رابطه بین سود و جریانهای نقدی عملیاتی،
• به‌موقع بودن سود،
• استفاده از معیارهای پایین، عادی یا بالا بودن سود (این شاخص توسط بورس اعلام می‌شود)،
• سطح کیفیت اطلاعات حسابداری (رعایت استانداردهای حسابداری در ثبت رویداها و گزارشگری مالی)،
• ارتباط سود خالص با وجه نقد (نزدیکی سود خالص با وجه نقد)، و
• سطح کیفیت افشای اطلاعات (شامل به‌موقع بودن و اتکاپذیر بودن).
محققان انگیزه‌های هموارسازی را ناشی از مدیریت سود، افزایش رفاه مدیران، افزایش رفاه سرمایه‌گذاران، پیش‌بینی‌پذیری سود، تمایل مدیران به افزایش بازده، افزایش ارزش شرکت، کاهش نوسانهای دوره‌ای، شهرت شخصی، افرایش قیمت سهام جهت جذب بیشتر سرمایه‌گذاران، نمایش بهتر عملکرد، نشان دادن کاهش ریسک شرکت، تحت تاثیر قراردادن قراردادها، ملاحظات هزینه‌های سیاسی، توجه به مقوله مالیات، افزایش امنیت شغلی مدیران، قراردادهای بدهی و سایر عوامل می‌دانند.
هموارسازی سود به دو شکل صورت می‌پذیرد:
1- سودهایی که به‌طور طبیعی هموار هستند؛ این نوع از سودهای هموار به جریان سودی اطلاق می‌شود که از فرایندهای عملیاتی ذاتاً هموار، به‌دست می‌آید.
2- سودهایی که به‌طور مصنوعی هموار شده‌اند؛ هموارسازی مصنوعی سود نتیجه اقدامها و تصمیمهای مدیران و یا حسابداران بنگاههای اقتصادی است؛ و به دو صورت زیر انجام می‌گردد:
هموارسازی واقعی
این نوع از هموارسازی سود توسط مدیریت صورت می‌پذیرد. مدیریت، برخی از رویدادها و وقایع اقتصادی را کنترل می‌کند و روی آن تاثیر می‌گذارد. حساب‌آرایی و افــزایش یا کاهش اقلام تعهـدی اختیاری (کاهش یا افرایش در فروشهای نسیه پایان سال، کاهش یا افزایش هزینه‌های تحقیق‌و‌توسعه، کـاهش یا افـزایش هزینه‌های تبلیغات و غیره) از جمله این نوع از هموارسازی سود است.
هموارسازی مصنوعی
این نوع هموارسازی ناشی از رویدادهای اقتصادی نیست؛ بلکه ریشه در اقدامهایی دارد که در اصطلاح دستکاریهای حسابداری5 نامیده می‌‌شود و تاثیری بر جریانهای نقدی ندارد. به‌عبارت دیگر، در این الگو فقط حسابهای درامد یا هزینه جابه‌جا می‌شوند و تاثیری بر وجه نقد ندارد. استفاده از براوردهای حسابداری در تعدیل سود‌یا‌زیان از این دسته هستند (نورانی، 1382).
هنگامی‌که شرکتها با سود غیرعادی مواجه می‌شوند، به‌طور معمول مدیریت گرایش دارد سود را به سالهای آینده منتقل کند و به اصطلاح سود را دارای روند نماید. آنان از دو طریق به این کار دست می‌زنند:
• تاخیر در ثبت درامدها و یا انتقال آن به سال یا سالهای آینده، و
• استفاده از براوردهای حسابداری و افزایش هزینه‌ها.
در هر حالت قصد این است که از افزایش سود در صورتهای مالی جلوگیری شود؛ سود به‌صورت منصفانه نشان داده نشود و با کاهش درامدها یا افزایش هزینه‌ها، سود مدیریت شود.
هنگامی‌که شرکتها با زیان غیرعادی مواجه می‌شوند؛ مدیران اغلب گرایش دارند تا زیان را به سالهای آینده منتقل کنند و به اصطلاح سود را دارای روند نمایند. آنها از دو طریق به این کار دست می‌زنند:
• تاخیر در ثبت هزینه‌ها و یا انتقال آن به سال یا سالهای آینده، و
• استفاده از اقلام تعهدی اختیاری (کاهش هزینه‌های تحقیق‌و‌توسعه، کاهش هزینه‌های تبلیغات و افزایش فروشهای نسیه در پایان سال و غیره) جهت کاهش هزینه‌ها و افزایش درامدها و همچنین کاهش در براوردهای حسابداری سال قبل.
مشایخی و دیگران (1384) در خصوص مدیریت سود در شرکتهای زیانده، این‌گونه اظهارنظر می‌کنند:
“ در واقع مدیریت این شرکتها، به‌هنگام کاهش وجوه نقد حاصل از عملیات که گویای عملکرد ضعیف واحد تجاری بوده است، به‌منظور جبران این موضوع اقدام به افزایش سود از طریق افزایش اقلام تعهدی اختیاری می‌کنند.”
در مورد شرکتهایی با فعالیت عملیاتی خوب (بر مبنای وجه نقد ناشی از عملیات) در کل کاهش اقلام تعهدی مشاهده می‌شود، ولی با بررسی پرتفوی‌ها مشاهده می‌شود که تعداد چشمگیری از شرکتهای با فعالیت خوب نیز تمایل به سیاستهای افزایشی سود از خود نشان می‌دهند. بعضی از شرکتها با فعالیتهای عملیاتی بسیار عالی نیز تمایل به سیاستهای کاهشی سود دارند. (مشایخی و صفری، 1385).
ب- تامین مالی خارج از ترازنامه
به‌طور کلی هدف اصلی بنگاههای اقتصادی کسب سود بیشتر و به‌دنبال آن افزایش ثروت سهامداران و قیمت سهام موسسه است. یکی از راههای کسب سود بیشتر، انتخاب روش مناسب تامین مالی است. در سالهای اخیر، تامین مالی برون‌ترازنامه‌ای6 به‌علت مزایایی که دارد توانسته است نظر مدیران مالی و موسسه‌ها را به خود جلب کند (تقوی و دیگران، 1389).
تامین مالی خارج از ترازنامه عبارت است از تامین مالی یا تامین مالی مجدد عملیات واحد اقتصادی به روشی که در آن ممکن است تمام یا برخی از تامین مالی انجام‌شده، طبق محدودیتهای حسابداری در ترازنامه شرکت نشان داده نشود (Naser, 1993).
بنابراین، تامین مالی خارج از ترازنامه زمانی به‌کار می‌رود که شرکت می‌خواهد ضمن تحصیل دارایی، شیوه تامین مالی آن را (که به‌طور معمول از طریق بدهی است) در ترازنامه نشان ندهد (دستگیر و سلیمانیان، 1386).
تا پیش از دهه90، مقررات و استانداردهای خاصی در زمینه نحوه انجام حسابداری اوراق قرضه تبدیل‌پذیر وجود نداشت. بنابراین، از ابتدا هیچ‌گونه دستورالعملی در ارتباط با نشان دادن چنین اوراق بهاداری به‌عنوان بدهی یا حقوق صاحبان سهام وجود نداشت. نبود مقررات مالی و استانداردهای حسابداری، موجب ایجاد فرصتهای زیادی برای حساب‌آرایی شد. این همان خلاٴ در اصول و موازین حسابداری بود که منتشرکنندگان چنین اوراقی با استفاده از آن دست به حساب‌آرایی می‌زدند (Pope & Puxty, 1991).
نشان دادن این اوراق بهادار در بدهی شرکت موجب می‌شد نسبت اهرم مالی شرکتها و متعاقب آن ریسک شرکتها افزایش یابد. منتشرکنندگان اوراق بهادار یادشده تمایل داشتند که آنها را در طبقه حقوق صاحبان سهام گزارش کنند تا هم موجب افزایش نسبتهای اهرمی نشود و هم مزایای بسیاری از بستن حساب سرقفلی خریداری‌شده به حقوق صاحبان سهام، ایجاد شود (Shah, 1993).
بعضی از دلایل گزینش روشهای تامین مالی خارج از ترازنامه به‌شرح زیر است:
• نشان دادن افزایش نرخ بازده داراییها (ROA) در صورتهای مالی،
• کاهش میزان بدهیها در صورتهای مالی با هدفهایی نظیر دریافت وام و اعتبار و یا بهتر نشان دادن وضعیت مالی واحد اقتصادی جهت جذب بیشتر سرمایه‌گذاران،
• کاهش میانگین موزون هزینه سرمایه (WACC)،
• وجود برخی از مزایای مالیاتی (در کشورهایی که مالیات بر دارایی وضع می‌شود، گزینش برخی از شیوه‌های تامین مالی برون‌ترازنامه‌ای منافعی را از نقطه‌نظر مالیاتی دربردارند)، و
• کتمان انحراف از بودجه سرمایه‌ای.
گزینش برخی از شیوه‌های تامین مالی برون‌ترازنامه‌ای مانند اجاره‌های سرمایه‌ای، باعث تامین اعتبار پروژه‌ها به طریقی جدا از بودجه‌های سرمایه‌ای مصوب و کتمان انحراف ناشی از آن می‌شود.
انواع روشهای تامین مالی خارج از ترازنامه به‌شرح زیر است:
• شرکتهای با مقاصد خاص،
• اجاره‌ها،
• شبه‌شرکتهای فرعی،
• فروش و بازخرید مجدد داراییها،
• موجودیهای کالای امانی،
• عاملیت حسابهای دریافتنی،
• قراردادهای خرید آینده (قرارداد ببر‌یا‌بپرداز7)
قراردادهای خرید آینده که در غرب به آن قراردادهای «ببر‌یا‌بپرداز» نیز گفته می‌شود، قراردادهای خرید کالا یا خدماتی در آینده هستند که در آن خریدار بدون قید‌و‌شرط متعهد می‌شود حتی در صورت دریافت نکردن کالا یا خدمات، ملزم به پرداخت قسمتی از بهای فروش است.
به‌کارگیری تامین مالی برون‌ترازنامه‌ای با پیامدهای زیر همراه است (دستگیر و قربانی، 1388):
• صورتهای مالی غیرشفاف شامل وجود داراییها و بدهیهای پنهان،
• وجود نسبتهای مالی اشتباه،
• از دست رفتن ارزش پیش‌بینی صورتهای مالی،
• از دست رفتن اعتماد عمومی، و
• گمراه ساختن استفاده‌کنندگان از صورتهای مالی.
عوامل زیر در بروز حساب‌آرایی موثر است:
1- ابهام در به‌کارگیری برخی رویه‌ها، استانداردهای حسابداری و قوانین
برخی از رویه‌ها، استانداردهای حسابداری و قوانین دارای ساختاری مبهم و انعطاف‌پذیر هستند. این امر امکان زیادی را برای قضاوت در عمل به‌وجود می‌آورد و سلیقه را وارد عمل می‌کند. در حسابرسی به چنین فرایندی در اصطلاح «نواحی خاکستری» اطلاق می‌‌شود.

2- پیشی گرفتن پیشرفتهای فناوری از فرایند تدوین استانداردهای حسابداری و قوانین
فرایند پیشرفت فناوری و روشهای تجاری، سریعتر از فرایند تدوین قوانین و روشهای حسابداری است و حسابداری همواره عقبتر از روشهای تجاری و دنباله‌رو تجارت است. بنابراین، حرفه حسابداری همواره با فقدان رویه‌ها، استانداردها و قوانین مواجه است.
3- مسئولیت پاسخگویی در مقابل تخصیص ناصحیح منابع
در رقابت برای منابع محدود اقتصادی، فشاری بر شرکت جهت ارائه نتایج و گزارش مبالغه‌آمیز صورتهای مالی مربوط به عملکرد شرکت وجود دارد. در بازار رقابتی، صورتهای مالی باید موجب رضایت سرمایه‌گذاران در یکنواخت‌نشان‌دادن جریان سود و ثروت به شرکت باشد. تضاد (منافع بین تهیه‌کنندگان و استفاده‌کنندگان از اطلاعات اقتصادی به‌دلیل مسائل مطرح در تئوری نمایندگی) زمانی به‌وجود می‌آید که عملکرد واقعی شرکت ناپایدار یا ناخوشایند و یا هر دو باشد. از یک طرف، یکنواختی جریان ثروت نیازمند تداوم فعالیت و برای رضایت سرمایه‌گذاران بالقوه جهت تحصیل منابع مطمئن اقتصادی ضروری است و از طرف دیگر، شرکت برای ایفای مسئولیت پاسخگویی باید عملکرد واقعی خود را حتی با ارائه نتایج «ناپایدار یا ناخوشایند» به‌شکل صحیح ارائه کند (گودرزی، 1387).
بالاسیو و دیگران (Balacio et al., 2009) مقاله‌ای را تحت عنوان «بررسی اجمالی بر حساب‌آرایی و نتایج آن در عمل» منتشر کردند و در آن با ارائه نموداری (شکل 1)، به تشریح حساب‌آرایی پرداختند.

با توجه به این مطالب می‌توان نتیجه گرفت که حساب‌آرایی، تنها حاصل وجود نقص در برخی اصول، موازین، استانداردهای حسابداری و قوانین جهت ارائه تصویری نادرست و غیرمنصفانه از وضعیت مالی واحدهای اقتصادی نیست، بلکه عوامل زیر باعث خلق حساب‌آرایی می‌شود که شکلهای آن عبارتند از:
• تقلب در دفترها، حساب‌سازی و گزارشگری صوری،
• بی‌توجهی به اخلاق حرفه‌ای از سوی برخی از حسابداران و حسابرسان،
• تضاد منافع بین تهیه‌کنندگان و استفاده‌کنندگان از اطلاعات اقتصادی و مسائل مطرح در تئوری نمایندگی،
• وجود شرایط رقابتی،
• کند بودن روند بازنگری و یا ایجاد قوانین و استانداردهای حسابداری با توجه به پیشرفتهای فناوری،
• وجود برخی مزیتهای (فرارها) مالیاتی و ....
عوامل کاهنده حساب‌آرایی عبارتند از:

• وجود استانداردهای حسابداری و قوانین و مقررات شفاف و صریح،
• رعایت بالاترین سطح افشا در گزارشگری مالی،
• ایجاد نظام حاکمیت شرکتی و استقرار کمیته حسابرسی در بنگاه اقتصادی جهت نظارت بر کار مدیران،
• تحمل هزینه‌های نمایندگی،
• بازنگری ادواری در کنترلهای داخلی و انتخاب موسسه‌های بزرگ حسابرسی در امر رسیدگی و اظهارنظر در مورد گزارشهای مالی.
به‌نظر می‌رسد پیامد حساب‌آرایی چیزی بهتر از بحرانهای اقتصادی نخواهد بود. بنابراین باید قوانین و استانداردها با استفاده از تجربه‌های افراد خبره صنعت، دانشگاهیان، مجامع حرفه‌ای و دیگر نهادها به‌طور مداوم مورد بازنگری قرار گیرد تا زمینه‌های انجام حساب‌آرایی کاهش یابد.
با توجه به مواردی که گفته شد، چنین به‌نظر می‌رسد که بحران مالی که در سال 2002 و پس از آن گریبانگیر اقتصاد آزاد غرب و سایر کشورهای جهان و منجر به سقوط سهام شرکتهای بزرگی همچون شرکت نفتی انرون، ورلدکام، زیراکس و... شد، همگی ناشی از حساب‌آرایی بوده است.



Creative Accounting



Income Smoothing


3- به مرکز اطلاع‌رسانی مراجعه فرمایید.

4- به آدرس اینترنتی accounting مراجعه بفرمایید.


Accounting Manipulation



Off-Balance Sheet Financing



Take-or-pay Contracts









*                               تقوی مهدی، علی اسماعیل‌زاده مقری، مهرداد احمد شعربانی، علیرضا زمانیان، ارزیابی روش تامین مالی برون‌ترازنامه‌‌ای (اجاره عملیاتی) بر قیمت سهام و سود شرکتهای پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، مجله مطالعات کمی در مدیریت، شماره 2، 1389، ص 100

*                               دستگیر محسن، صادق قربانی، تامین مالی برون‌ترازنامه‌ای، ارائه کلاسی مقطع ارشد حسابداری، دانشگاه شهید چمران اهواز، 1388، ص‌ص 20-1

*                               دستگیر محسن، حساب‌آرایی و رسوایی مالی شرکتهای امریکایی، مجله حسابدار، شماره 150، سال هفدهم، 1381، ص‌ص20-16

*                                دستگیر محسن، غلامرضا سلیمانیان، تامین مالی برون‌ترازنامه‌ای: رویکرد مقایسه‌ای، مجله حسابدار، شماره 182، سال هفدهم، 1386، ص‌ص21-15

*                               گودرزی احمد، حساب‌آرایی و تاثیر حاکمیت شرکتی، مجله حسابدار، شماره 198، سال بیست‌وسوم، 1387، ص‌ص22-16

*                                مشایخی بیتا، غلامرضا کرمی، کاوه مهرانی، ساسان مهرانی، نقش اقلام تعهدی اختیاری در مدیریت سود شرکتهای پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، مجله بررسیهای حسابداری و حسابرسی، شماره 42، 1384، ص 61

*                               مشایخی بیتا و مریم صفری، وجه نقد ناشی از عملیات و مدیریت سود در شرکتهای پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، مجله بررسیهای حسابداری و حسابرسی، شماره 44 ، 1385، ص 35

*                               نورانی حسین، تاثیر هموارسازی سود بر بازده شرکتهای پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، پایان‌نامه کارشناسی ارشد حسابداری، دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه شیراز، 1382










 پدیدآورندگان: دکتر محسن دستگیر، بهرام غنی‌زاده و اکبر کاظمی

+ تدوین  چهارشنبه بیست و یکم فروردین 1392ساعت 0:49  توسط   |